11.76470588235294% Complete

سیستم عامل‌های مهم

ویندوز و OS X

وقتی در مورد سیستم عامل‎های کامپیوتر صحبت می ‏کنیم اکثر مردم به Microsoft Windows فکر می ‎کنند. این برداشت ناشی از این است که امروزه بیشتر رایانه‌ های‌ شخصی با سیستم عامل Windows از پیش نصب شده به فروش می‏رسند که این به خودی خود بد نیست چرا که خریداران می ‏توانند بدون دردسر نصب سیستم عامل شروع به کار با کامپیوتر کنند اما از طرف دیگر این یک مشکل محسوب می‏ شود چرا که زندگی را برای سیستم‏ عامل‏های دیگر مانند لینوکس سخت می‏‌ کند.

در واقع تهیه‌‏ ی یک کامپیوتر بدون یک نسخه‌‏ی از پیش نصب شده‏ ی Windows اصلا کار آسانی نیست- چون مثلا می‏ خواهید فقط از لینوکس بر روی آن استفاده کنید-در این صورت مگر زمانی که خودتان یک کامپیوتر را اسمبل کرده باشید، از لحاظ تئوری شما باید بتوانید مبلغ بازپرداخت نسخه‏ ی از پیش نصب شده و استفاده نشده ویندوز را از تولید کننده دریافت کنید اما ما کسی را نمی‏شناسیم که مبلغی دریافت کرده باشد.

ویندوزهای امروزی از نسل Windows NT هستند که حرکتی از سوی Microsoft برای ایجاد یک سیستم عامل با استانداردهای دهه‌ ی ۱۹۹۰ بود (نسخه‎ های قبلی مانند Windows۹۵ نسخه‏های گرافیکی گسترش یافته ‏ی سیستم عامل رایج Microsoft در آن زمان، MS-DOC بودند و با وجود استانداردهای آن زمان نسبتاً ابتدایی بودند.) نجابت ما را از تعریف و تمجید زیاد از Windows باز می‏دارد؛ همین گفته کفایت می‏کند که آنچه از یک سیستم عامل انتظار می‏رود را برآورده می‏کند، یک رابط کاربری گرافیکی و پشتیبانی از اکثر دستگاه‏های جانبی (پشتیبانی بیشتر توسط تولیدکننده‌ ی هر دستگاه به صورت منحصر به فرد ارائه شده است).

تولید Macintosh شرکت Apple از سال ۱۹۸۴ آغاز شده و از آن زمان تا کنون از سیستم عاملی با نام “Mac OS” استفاده می‏کند. در این سال‏ها Apple تغییرات مختلفی را بر روی پلتفورم (امروزه مکینتاش از لحاظ فنی با ویندوزِ کامپیوترهای شخصی برابری می‎کند) و سیستم عامل خود اعمال کرده است که بعضاً کاملا افراطی هستند. تا نسخه ۹ و خود نسخه ‏ی ۹ سیستم عامل Mac یک محصول تقریبا ناکارآمد و سست بود که برای مثال پشتیبانی ناقصی را برای اجرای برنامه‏ های مختلف به صورت هم‏زمان فراهم می‏ کرد. سیستم عامل Mac OS X فعلی (X معادل با ۱۰ در اعداد یونانی است نه کاراکتر X ) بر اساس زیر ساختی مرتبط با BSD Unix طراحی شده است و از بسیاری جهات با Linux تفاوتی ندارد.

از فوریه ۲۰۱۲ نام رسمی سیستم عامل Macintosh از "Mac OS X" به "OS X" تغییر کرد. پس اگر گاهی اوقات ما سهوا از نام "Mac OS X" استفاده کردیم، شما منظور ما را متوجه می ‏شوید.

تفاوت شاخص بین Windows و OS X این است که OS X به طور انحصاری با کامپیوتر‏های Apple فروخته می ‏شود و بر روی کامپیوتر‏های «معمولی» اجرا نمی ‏شود. این مسئله فراهم کردن سیستمی را که هماهنگی آن بسیار مشهود است برای Apple خیلی آسان می ‏کند. از طرف دیگر Windows باید روی همه‏ نوع رایانه ی شخصی اجرا شود و از مجموعه ‏ای بسیار گسترده تر از اجزای سخت‏ افزاری پشتیبانی کند که این اجزا می‏توانند به اشکال پیش‏بینی نشده‏ ای با هم ترکیب شوند. از این رو کاربران Windows باید با بسیاری از ناسازگاری‏ هایی دست وپنجه نرم کنند که گاهی اوقات رفع آن‏ها مشکل وحتی غیرممکن است. از طرف دیگر شما مجموعه‌ ی بزرگ ‏تری برای انتخاب سخت‏ افزار در کامپیوتر‏های تحت Windows دارید، و در کل قیمت‏ها هم کمتر گزاف و غیرمنطقی‏ اند.

ویندوز و OS X از این‌ جهت شباهت دارند که هر دوی آن‏ها از نرم افزارهای «مالکانه» هستند: کاربران مجبور‏اند آنچه را که Microsoft یا Apple در اختیار آن‏ها قرار می‏ دهد را بپذیرند به این معنی که حتی نمی ‏توانند جزئیات پیاده ‏سازی سیستم را بیازمایند، چه برسد به اینکه در آن تغییراتی ایجاد کنند. آن‏ها مقید به برنامه ‏ی زمانبندی به روز رسانی سیستم هستند و اگر تولید کننده چیزی را حذف کند یا با چیز دیگری جایگزین کند، مجبور به پذیرش آن هستند.

با این وجود در اینجا تفاوتی وجود دارد: Apple در اصل یک تولیدکننده ‏ی سخت‏ افزار است و فقط به این منظور OS X را فراهم می ‏کند که مردم را به خریدن Mac تشویق کند (به همین دلیل است که OS X برای سیستم‏ های غیر از Mac قابل استفاده نیست). از طرف دیگر Microsoft، کامپیوتر تولید نمی‏ کند بلکه از طریق فروش نرم‏ افزار‏هایی مانند Windows که بر روی سیستم ‏های مختلف اجرا می‏ شوند کسب درآمد می ‏کند. بنابراین سیستم عاملی مانند Linux بیشتر از اینکه برای Apple یک تهدید باشد، برای Microsft یک تهدید است، چرا که بیشتر کسانی که کامپیوتر‏های Apple را می ‏خرند به این دلیل این کار را می ‏کنند که یک کامپیوتر Apple (مجموعه ‏ای کامل شامل سخت‏ افزار و نرم‏ افزار) را می ‏خواهند، نه فقط به خاطر اینکه به OS X علاقه ‏ی خاصی دارند. اما خود کامپیوتر‏ های شخصی به عنوان یک پلتفورم، در حال رقابت با تبلت‏ها و انواع نوظهور دیگری از کامپیوتر‏ها هستند که از Windows به عنوان سیستم ‏عامل استفاده نمی ‏کنند، و این به نوبه ‏ی خود Microsoft را به شدت تحت فشار قرار می ‏دهد. Apple به راحتی می ‏تواند فقط با فروش iPhone و iPod به جای Mac تحت این فشار دوام بیاورد در حالی که Microsoft ،با وجود مقادیر زیادی پول در حساب‏ها‏ی بانکی ‎اش، بدون Windows طولی نخواهد کشید که ورشکست می‏شود.

لینوکس

لینوکس سیستم ‏عاملی است که ابتدا از روی کنجکاوی لینوس توروالدز به وجود آمد، اما بعد از آن نیز به زندگی ‏اش ادامه داد. (اکنون، بسیاری از توسعه دهندگان نیز (نه تنها دانشجویان و کسانی که برای سرگرمی این کار را می‏ کردند، بلکه متخصصان شرکت‏هایی مثل IBM ،Red Hat و Oracle) در حال توسعه ‏ی آن هستند). لینوکس از یونیکس الهام گرفته شد، سیستم ‏عاملی که در دهه ‏ی ۱۹۷۰ در آزمایشگاه‏ های Bell از شرکت AT&T توسعه داده شد و سپس به سمت کامپیوتر‏های کوچک هدایت شد (در بالا می‏توانید معنی «کوچک» را متوجه شوید). یونیکس به سرعت تبدیل به سیستم عاملی ارجح برای پژوهش و تکنولوژی شد. عموما لینوکس از همان راهکارها و ایده ‏های اساسی یونیکس بهره می ‏برد و بسیار آسان می‏توان نرم‏ افزار‏های یونیکس را روی لینوکس اجرا کرد، اما خود لینوکس حاوی کد‏های یونیکس نیست بلکه پروژه ‏ای مستقل است. برخلاف Windows و OS X لینوکس توسط یک شرکت اختصاصی پشتیبانی نمی‏ شود و موفقیت اقتصادی آن شرکت منوط به موفقیت لینوکس نیست. لینوکس «به صورت آزاد در دسترس» است و می‏ تواند توسط هر کسی استفاده شود- حتی برای مقاصد تجاری - به شرطی که وی به قواعد بازی پایبند باشد (که به طور خلاصه در فصل بعد به تفصیل در مورد آن پرداخته شده است). این مساله در کنار این واقعیت که امروزه لینوکس دیگر نه فقط بر روی کامپیوتر‏های شخصی ، بلکه در شکلی اساساً یکسان روی انواع پلتفورم‏ها، از تلفن های همراه گرفته (مشهورترین سیستم‏ عامل گوشی‏های هوشمند، اندروید که شاخه‌ ای از لینوکس است) تا بزرگترین کامپیوترها (سریع ترین ده کامپیوتر دنیا همگی از لینوکس به عنوان سیستم عامل استفاده می‏ کنند)، اجرا می‏شود، لینوکس را به تطبیق ‏پذیر‏ترین سیستم عامل در تاریخ رایانش مدرن بدل می‏سازد.

لینوکس صرفاً یک هسته سیستم عامل است که کنترل تخصیص منابع به برنامه ‎ها و خدمات را بر عهده دارد. از آنجایی که سیستم عامل بدون برنامه ‎های کاربردی زیاد کاربردی ندارد است معمولاً یک توزیع از آن بر روی سیستم نصب می ‏شود، که یعنی بسته‏ ای (package) شامل گزیده‏ای از برنامه ‏های کاربردی ، خدمات، اسناد و سایر موارد مفید برای لینوکس که هماهنگ اند. نکته ‏ی جالب این است که توزیع‏ های لینوکس مانند خود آن «آزادانه» و بنابراین به صورت رایگان یا با هزینه بسیار اندک در دسترس هستند. این مساله این امکان را فراهم می‏ آورد که یک سیستم را به نرم افزار‏هایی مجهز کنیم که تهیه مشابه آن‏ها در Windows و OS X هزاران دلار هزینه دربردارد و شما فقط به این دلیل که توزیع لینوکس خاصی را روی تمام کامپیوتر‏هایتان به علاوه‌ ی کامپیوتر عمّه فردوس و دوست‏هایتان، بهراد و محمد نصب کرده اید متحمّل ریسک درگیری با محدودیت ‏های مربوط به مجوزها نمی‏شوید. اطلاعات بیشتر در مورد لینوکس و توزیع‎های آن در فصل ۲ وجود دارد.

تفاوت‏ ها و شباهت ‏ها

در واقع سه سیستم عامل بزرگ- لینوکس، Windows و OS X تنها در جزئیات آنچه به کاربران ارائه می ‎شود تفاوت دارند. هر سه آنها یک واسط گرافیکی کاربر (GUI) را ارائه می ‎دهند که به کاربر اجازه می ‎دهد که از طریق روش‎ های ساده مانند «کشیدن و رها کردن» فایل ‎های خود را مدیریت کند. بسیاری از برنامه ‏های محبوب برای هر سه سیستم عامل دردسترس هستند، بنابراین این که شما از کدام یک از آن‏ها استفاده می‏کنید در پایان روز بی ‏اهمیت می‏شود تا زمانی که شما وقت زیادی را در مرورگر وب، بسته ‏ی Office یا برنامه ‏ی چک کردن صرف می‏کنید. این یک مزیت است زیرا مهاجرت تدریجی از یک سیسستم به سیستم دیگر را امکان ‏پذیر می‏ سازد. در هر سیستم عامل علاوه بر رابط گرافیکی کاربر، راهی برای استفاده از «خط فرمان» به منظور وارد کردن دستورات متنی ارائه می‏ دهند. در Windows و OS X این ویژگی اغلب توسط مدیران سیستم استفاده می ‎شود در حالی که کاربران عادی تمایل دارند از آن اجتناب ‎کنند- مساله‏ای که بستگی به فرهنگ آن‏ها دارد. از طرف دیگر در لینوکس خط فرمان کمتر طرد شده، که این ممکن است با سابقه ‏ی آن که به فلسفه علمی/فنی یونیکس برمی‏گردد مرتبط باشد. در واقع، بسیاری از کارها توسط خط فرمان راحت تر و کارآمدتر انجام می ‏شوند مخصوصاً با ابزارهای قدرتمندی که لینوکس (و همچنین OS X) فراهم می ‏کند. به عنوان یک کاربر مبتدی لینوکس، بهتر است خط فرمان را باز کرده و نقاط ضعف و قدرت آن را پیدا کنید همان طور که باید نقاط ضعف و قدرت محیط گرافیکی را پیدا متوجه شوید. ترکیب کردن هر دو مورد به شما بیشترین مهارت را می‎ دهد.

منبع: Linux Essentials, The LPI Introductory Programme

11.76470588235294% Complete

کامپیوترها، نرم افزارها و سیستم عامل ها کامپیوتر چیست؟ بخش‌های مختلف یک کامپیوتر نرم افزار

سیستم عامل‌های مهم

لینوکس و نرم افزار آزاد لینوکس: داستان یک موفقیت آزاد یا متن باز نرم افزارهای آزاد مهم توزیع های لینوکس مهم نصب یک توزیع معماری سیستم استخراج و پیکربندی تنظیمات سخت افزار روند بوت سیستم مدیریت Runlevelها و shutdown و reboot نصب لینوکس و مدیریت بسته ها طراحی ساختار دیسک نصب یک مدیر بوت مدیریت Share library ها مدیریت بسته‌های نرم افزاری در دبیان استفاده از RPM و YUM دستورات گنو و یونیکس کار با خط فرمان پردازش جریان‌های داده باکمک فیلتر ها مدیریت فایل‌ها - مقدماتی استفاده از stream‌ها, pipe‌ها و redirect ایجاد، رصد و حذف یک فرایند ویرایش اولویت اجرای فرایندها جستجوی فایل‌های متنی توسط regular expressionها ویرایش فایل با کمک vi تجهیزات، فایل سیستم های لینوکسی و فایل سیستم سلسله مراتبی ساخت پارتیشن و فایل سیستم نگهداری از یکپارچگی فایل سیستم کنترل mount و unmount شدن فایل سیستم سهمیه بندی فضای دیسک یا quota مدیریت مجوزهاو مالکیت‌ فایل ساخت و تغییر hard و symbolic link جستجوی فایل سیستم و محل درست فایل‌ها راهنمای استفاده از Docpad نصب و راه اندازی اولیه نحوه تهیه مستندات